Borsa Sözlüğü

HALKA ARZ NEDİR?

Borsa, büyüyen ticaretin gelişmesine destek sağlayan, işletmelerin yeni ortaklar bulmasına olanak tanıyan bir platform. Şirketler belirli bir payı küçük hisse senetlerine böler ve bu şekilde Borsada satışa çıkarır. Böylece pek çok yatırımcı küçük miktardaki para ve bazen tek bir hisse ile söz konusu işletmenin ortağı olur, Firma bu satıştan gelir elde eder.

Halka arz edilecek işletmenin sermaye miktarının piyasa değerinin üstünde olması Borsada satılması için etken kriter. Geçerli kritere sahip işletmeler belirli paylarını hisse senetlerine bölerek Borsa aracılığı ile satışa sunmaları işlemi Halka Arz olunması biçiminde açıklanmaktadır.

Sadece Anonim Şirketler Halka Arz edilebiliyor. İşletme için en büyük faydası elde edilen nakit para ile yeni yatırımlar için kaynak sağlanmış olması ya da varsa borçlarının ödenmesi olabilir.

HALKA ARZIN SEBEBİ NEDİR?

Nakit para

Firmaların nakit para ihtiyacı, işletmelerin belirli bir payını hisselere bölerek Borsa’da satışa çıkarmayı gerekli kılar. Bu ihtiyaç bazen yatırım bazen borçların ödenmesi olabilir. Borsada satışa çıkarılan hisseler yabancı yatırımcılar tarafından da satın alınabilir ve işletme sermayesi küresel bir nitelik kazanabilir söz konusu durum Türk yatırımcılar için de geçerlidir. Türk bir firma yabancı borsada yabancı sermayeye ortak olabilir hisse alarak.

Reklam

Borsada işlem gören firmalar, hisselerini halka arz etmemiş firmalara nazaran daha çok bilinirliğe ve popülariteye sahiptirler. Finans haber ve yayınlarında doğal olarak adları geçer ve bu işlem firmalara büyük prestij sağlar.

HALKA ARZIN FAYDASI NEDİR?

Nakit para ve reklâm sayesinde işletme çok daha fazla saygınlığa, güvenilirliğe ve yatırım olanağına kavuşur, sağladığı bir başka önemli fayda ise kurumsallaşmanın maksimum boyutta gerçekleşmesine neden olmasıdır. Sermaye Piyasası Denetleme Kurumu tarafından Borsada satışa sunulan hisselerin sahibi olan şirketlerin Mali Tabloları düzenli olarak incelemeye tabi tutulduğundan işletmeler titiz olmak zorundadır.

HALKA ARZ NASIL GERÇEKLEŞİR?

İşlem sermaye Piyasası Kurulu ile başlıyor. Sermayesinin belirli bir payını hisselere bölerek satacak olan firma öncelikle bu işlemi yapacak kriterlere sahip midir değilse uygun kriterleri sağlaması amacı ile Sermaye Piyasası Kuruluna başvuruda bulunuyor şayet aranan nitelikler işletmede mevcut ise sıra, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından denetlenmeyi kabul ettiğini belirtir sözleşmenin imzalanmasına geliyor.

Önce, Sermaye Piyasası Kurulu Koşullarına uygun hale getirilen firma, denetime tabi olduğunu kabul ediyor ardından Halka Arza yetkili aracı kurumla sözleşme imzalanıyor son olarak aracı Kurum işletmenin halka arz olunması için ilgili Borsaya başvurusunu gerçekleştiriyor. Başvuru sonrasında ilgili birimlerce işletmenin denetimi aşamasına geçiliyor. Piyasa değeri, genel faaliyetleri ve hisselerinin ne kadar fiyat ile piyasaya sunulacağı gibi işlemlerin araştırılması süreci devreye giriyor.

DEVLET TAHVİLİ NEDİR?

Hazine Müsteşarlığı tarafından çıkarılan 1 yıl ya da daha uzun vadeli borçlanma senetleridir. Devlet Tahvilleri, Devletin vatandaştan borç aldığı, süresi dolduğunda bu parayı faizi ile birlikte geri ödeyeceği anlamını içermektedir. Risk taşımayan yatırım aracı olarak değerlendirilir.  Güncel kullanımda adı DİBS olarak geçmektedir açılımı Devlet İç Borçlanma Senedi şeklindedir. Bu tahvillerin en önemli özelliği uzun vadeli ise teminat olarak kullanılabiliyor olmasıdır.

HAZİNE BONOSU NEDİR?

Türk Lirası veya döviz üzerinden 1 Yıldan az süre ile çıkarılan iç borçlanma senetleri olarak tanımlanmaktadır. Süre sonunda faizi ile birlikte ana para geri ödenir. Devlet güvenceli olduğundan Risk taşımayan yatırım aracı olarak değerlendirilir.

DEVLET TAHVİLİ NASIL SATIN ALINIR?

Sabit getirili ve garantili yatırım aracı olarak değerlendirilen Devlet tahvillerinin ya da güncel söylemi ile Devlet İç Borçlanma Senetlerinin satışı Merkez Bankası ya da Aracı Kurumlar tarafından gerçekleşiyor. Merkez Bankasından alınmış ise yine Merkez Bankasına başvurarak makbuzu beyan etmek yeterli. Aracı kurumdan alınmış ise yine kuruma bildirmek yeterli bir işlem olacaktır. Ancak Borsa çevreleri tahvillerden kâr elde edebilmek için vade sonuna kadar beklemenin akıllıca olacağı uyarısında bulunuyorlar.

HAZİNE BONOSU NASIL ALINIR?

Devletin çeşitli yatırımlar için vatandaştan borç alması işlemi olarak açıklanırken risk içermeyen yatırım aracı olduğuna da dikkat çekiliyor. Devlete nakit para sağlayan bu yöntem dünyada yaygın olarak uygulanıyor. Satın alma işlemi de satış işlemi de ya Aracı kurumlar ile ya da Banka kanalı ile gerçekleşiyor. Vergi ödemesi ise elde edilen gelirin %10 u olarak belirtiliyor.


[Toplam:2    Ortalama:5/5]

Borsa Sözlüğü adlı makalemizi değerlendirmek ister misiniz?


kobi vadisi

Yorumunuz