Ağrı'da İş Yapmak

Ağrı’da Hangi İşler Yapılır?

Ağrı şehri Türkiye’nin Doğu Anadolu Bölgesinde yer alır. 8 ilçeden oluşan şehirin yüzölçümü 11.376 km2’dir.

  • Nüfus Yoğunluğu

Ağrı şehrinin 2019 verilerine göre toplam nüfusu 536.199 olarak açıklanmıştır. Nüfusun 277.887 kişisi erkeklerden, 258.132 kişisi kadınlardan oluşmaktadır. Toplam nüfusun cinsiyetlere göre oranlanmasıyla şehirde %51.38 oranında erkek, %48.17 oranında kadın olduğu belirtilmiştir. Girişimcilerin Ağrı’da kuracakları işlerde erkek personel bulmaları daha kolay olacaktır.

Ağrı şehrinde toplam nüfusun %56.32’si gençlerden, %36.73’ü orta yaşlılardan oluşmaktadır. Ağrı şehrinin nüfusunun yaşlara göre dağılımında yoğunluğun 15-19 yaş grubu arasında toplandığını ve ardından 20-24 yaş grubunun geldiği görülmektedir. Ağrı şehrinde genç nüfusun yoğun olduğu ve girişimcilerin genç personel bulmalarının bu nedenle kolay olacağı görülmektedir.

Ağrı şehrinin en yoğun nüfusa sahip olduğu ilk üç ilçe sırasıyla şu şekildedir; Merkez, Patnos ve Doğubayazıt

  • Eğitim Düzeyi

Ağrı şehrinde nüfusun büyük bir kısmı ilkokul mezunudur. Okuryazar olup eğitim almamış kişilerden oluşan kısımda oldukça fazladır. Şehirde 49.244 kişi okuryazar olup eğitim almayan kişilerden oluşur. Nüfusun %65.11’i ilkokul, ortaokul ve lise mezunlarından oluşmaktadır. %10.33’ü lisans ve üstü derecelerden mezun olan kişilerin oranıdır. Şehirde hem eğitim düzeyinin düşük olması hemde erkek nüfusundaki fazlalık nedeniyle girişimcilerin şehirde kuracakları iş fikirleri için beden gücüyle çalışan personelleri bulmaları daha kolay olacaktır.

  • İşsizlik ve İstihdam

Ağrı şehrinde işgücüne katılım oranı %49.4, işsizlik oranı %9.8, istihdam oranı %46.2’dir. 2018 yılında Ağrı şehrinde toplam 18.407 kişinin işsiz olduğu açıklanmıştır. İşsiz kişilerin 11.435 kişisi erkek, 6.972 kişisi kadınlardan oluşmaktadır. Şehirde işsizliğin en yoğun olduğu ilk üç meslek şu şekildedir; beden işçisi, temizlik görevlisi ve büro memuru. Girişimcilerin Ağrı şehrinde kuracakları işler için beden gücüyle çalışan personel bulmaları oldukça kolay olacaktır.

Ağrı şehrinde en çok istihdam sağlanan sektörler ulaştırma ve depolama, imalat ve inşaat sektörleridir.

  • İşyerlerinin Sektörel Dağılımı

Ağrı şehrinde 20 ve üstü personelin çalıştığı 138 firma faaliyet göstermektedir. Şehirde faaliyet gösteren firmalar en çok ulaştırma ve depolama, inşaat, toptan ve perakende sektöründe yer alırlar. Şehirde en az faaliyet gösterilen sektörler şu şekildedir; elektrik, gaz buhar üretimi, konaklama ve yiyecek hizmetleri ve mesleki, tekniki ve bilimsel faaliyetler. Girişimcilerin genç nüfusa sahip olan Ağrı şehrinde lise ve üzeri kurumlardan mezun olan kişilerin mesleki faaliyetlerini geliştirmelerini hedefleyerek iş kurması girişimciler için oldukça kârlı sonuçlar elde etmesine yardımcı olacaktır.

  • İşyeri Kiraları

Ağrı şehrinde iş kurmak isteyen girişimcilerin şehirde ortalama 19 m2’lik bir alana 4.800 TL maliyetle işyeri kiralamaları mümkündür. Nüfusun yoğun olduğu ilçelere göre ve ilçelerin gelişmişlik seviyesine göre kiralar değişse bile şehrin genel olarak ortalama kirasının maliyeti 4.800 TL’dir.

Girişimcilerin şehirde işyeri kiralamak yerine işyeri satın alması halinde ortalama maliyetleri 151.776 TL olacaktır.

Ağrı Şehrinin Ekonomik Yapısı

Ağrı şehrinin ekonomik yapısı tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Şehirde turizm faaliyetleri bulunsa bile halkın geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır.

  • TARIM

Ağrı şehrinde genel olarak buğday, arpa ve şeker pancarı üretimi yapılır. Şehirde yer alan Murad Suyu bataklığı ismindeki bataklıkta pamuk, kendir, mısır, çavdar ve pirinç üretimi yapılmaktadır. Şehrin en fazla tarım yapılan ilçeleri Diyadin, Doğubayazıt ve Tutak ilçeleridir.

Diyadin ilçesinde şeker pancarı ve hububat üretimi yapılır. Şehirde tarım faaliyetlerini yeteri kadar yapılamamaktadır.

Ağrı şehrinde meyve ve sebze üretimi kısıtlıdır. En çok yetiştirilen meyveler şu şekildedir; elma, kayısı, vişne, kiraz ve armut. Şehirde en çok yetiştirilen sebzeler ise şu şekildedir; kavun, lahana, domates, hıyar ve kabak. Girişimcilerin en çok yetişen ürünlerin yetiştiriciliğini yaparak gelir elde etmeleri mümkündür.

  • HAYVANCILIK

Ağrı şehrinin gelir kaynağını oluşturan hayvancılık tarımdan daha fazla yer almaktadır. Şehirde en çok yetiştirilen hayvan koyundur. Kırsal bölgelerde geniş meralar ve otlaklar bulunmaktadır. Kırsal bölgede yaşayan kişiler keçi, sığır ve manda beslemektedirler.

Ağrı şehrinde koyundan sonra en çok beslenen hayvan keçi ve sığırdır. Şehirde en fazla küçükbaş hayvancılığın yapıldığı ilçe Doğubayazıt ilçesidir. Daha sonra Patnos ilçesi gelmektedir. Şehirde hayvancılığın gelişmiş olması nedeniyle girişimcilerin et üretimi ve süt üretimi yaparak gelir elde etmesi mümkündür.

  • SANAYİ

Şehirde sanayi faaliyetleri yeni gelişmeye başlamıştır. Bu nedenle sanayi alanında varlık gösteren firmaların şehirin gelişebilmesi için önemi büyüktür. Şehirde tarıma dayalı olan sanayi işletmeleri ağırlıklı olarak ekmek ve ekmek çeşitleri üzerinedir. Daha sonra pastacılık ürünleri üretimi gelmektedir.

Ağrı şehrinin en önemli sanayi faaliyetleri Doğubayazıt ilçesinde olan yem fabrikası, tuğla fabrikası, et ve balık kurumları, peynir ve tereyağı fabrikası, un fabrikası ve halı, kilim atölyeleridir. Şehirde tiftik işi başlıklar, eldivenler ve atkılar meşhurdur. Girişimcilerin Ağrı şehrinde sanayi alanında faaliyet göstermeleri şehrin gelişebilmesi için önemlidir.

Şehrin sanayi alanında çalışanların %62’si gıda ürünü imalatı, %17’si madencilik ve diğer alanlarla faaliyet gösterir.

  • MADENLER

Ağrı şehri asbest, kükürt, ponzataşı, tuz, maden suyu, sıcak su kaplıcaları, çimento taşı, kireç, tuğla ve kiremitim hammaddesi bulunmaktadır. Aynı zamanda şehrin Eleşkirt ilçesinde Linyit yatağı bulunmaktadır.

  • TURİZM

Ağrı şehrinde girişimciler için turizm alanından gelir elde etmek mümkündür. Şehirin turizm açısından oldukça iyi potansiyeli vardır. Ağrı’da termal turizmi, inanç turizmi, yayla turizmi ve mağara turizmi yapılmaktadır.

Şehirde yapılan termal turizmi Diyadin ilçesinde yer almaktadır. Şehirde yer alan kaplıcalar Yılanlı, Davut ve Köprü kaplıcalarıdır. Kaplıcaların olduğu yerlerde doğal güzellikleri sunan manzaralarda mevcuttur. Yerli ve yabancı turistlerin manzaralarla dikkatini çekmek mümkündür. Kaplıca alanlarının etrafında basit seviyede olan oteller bulunmaktadır ve kaplıca alanlarının etrafına düzenleme yapılması gerekmektedir.

Ağrı şehrinde inanç turizmi özellikle yabancı turistler için Nuhun Gemisi olarak bilinen inanç merkezidir. Nuh Gemisi kalıntısını kuş bakışı olarak görebilecek bir alanda turistik cafeler bulunmaktadır.

Ağrı şehrinde mağara turizmi; Meya Mağarası ve Buz Mağarasıdır.

  • TİCARET

Ağrı şehrinde ticaret faaliyetleri yeterli şekilde yapılmamaktadır. Şehirde ticaret genel olarak hayvancılık üzerinden yapılmaktadır. Ağrı şehri İran’a sınır komşusu olması nedeniyle ticari faaliyetlerde önemli bir yer tutar. Ticaret faaliyetleri genellikle İran sınır kapısından yapılmaktadır ve sınıra en yakın olan ilçe Doğubayazıt’ın ticari faaliyetleri diğer ilçelere kıyasla daha fazla gelişmiştir.

Ağrı şehrinde en çok ihracat faaliyetleri gösteren sektörler arasında imalat, toptan ve perakende ticareti ve ulaştırma ve depolama sektörü yer almaktadır. Ağrı şehrinde faaliyet gösteren işletmelerin yalnızca %5.9’u ihracat yapmaktadır.

Ağrı Şehrinde Yapılabilecek Bazı İşler

  • Ağrı şehrinin geçim kaynağı tarıma dayalı olduğu için pirinç fabrikası, gıda ürünlerinin üretilmesi gibi işleri girişimciler yaparak İstanbul, Ankara gibi şehirlerle ticaret yapması mümkündür.
  • Şehirde hayvancılık önemli bir yer tuttuğu için girişimcilerin kırmızı et üretimi sektörüne yatırım yaparak gelir elde etmeleri mümkündür. Aynı zamanda girişimcilerin yün ve deri üretimi yapmasıda mümkündür. Girişimciler bu sayede iyi gelirler elde edebilirler.
  • Şehirde yetişen hayvanlarla süt ve süt ürünlerinin üretilmesi ve yumurta üretimi yapılması mümkündür. Üretilen ürünlerin iç ve dış ticaretinin yapılmasıyla girişimcilerin gelir düzeyleri daha çok artacaktır.
  • Ağrı şehri kaplıca alanlarıyla dikkat çeken bir şehirdir ve kaplıca alanlarının çevresinde bulunan oteller yetersiz kalmaktadır. Girişimcilerin kaplıca alanlarının etrafında turistlerin ilgisini çekebilecek otel açarak hizmet sunması ve gelir elde etmesi mümkündür.
  • Ağrı şehri İran’a sınır komşusu olması nedeniyle ihracat faaliyetlerinin çoğunu buraya yapmaktadır. Girişimcilerin ticari faaliyetleri sağlama esnasında ulaşım ve depolama sektöründe yer alarak gelir elde etmesi mümkündür.
  • Et ürünlerinin satışı esnasında korunabilmesi için girişimcilerin soğuk hava depoları ve nakliye esnasında soğukluk derecesini koruyacak araçlar kullanarak iş kurması ve gelir elde etmesi mümkündür.
  • Şehirde sanayi faaliyetlerinin az olması nedeniyle girişimcilerin sanayi sektöründe yer alarak şehrin gelişmesine katkıda bulunması ve gelir elde etmesi mümkündür. Eldiven ve atkı üretimi yaparak girişimcilerin iç ve dış ticaret yapmaları mümkündür.
  • Ağrı şehirde işsizlik oranı ve eğitim düzeyi dikkate alındığında girişimcilerin mesleki olarak beceri geliştirebilmek için eğitim kurumları kurarak şehirde bulunan kişilere hizmet sunması vegelir elde etmesi mümkündür.

Ağrı’da İş Kuran Girişimcilere Verilecek Teşvikler Nelerdir?

Ağrı şehri 6. bölge teşviklerinden yararlanır:

  • Süt üretimi yapan temel işletmelere destek oranı %50 ve %70 oranında değişmektedir.
  • Kırmızı et üretimi yapan işletmelerin destek oranı %50 ve %70 oranında değişmektedir.
  • Bilişim ve eğitim sektörü için hibeye esas proje tutarı 500.000 TL ve destekleme oranı %50’dir.
  • El sanatları ve katma değerli ürünler için hibeye esas proje tutarı 500.000 TL ve destekleme oranı %50’dir.
  • Soğuk hava deposu yatırımı için hibeye esas proje tutarı 3.000.000 TL ve destekleme oranı %50’dir.
  • Madencilik ve taşocağı yatırımları için en az 500.000 TL yatırım yapılması halinde devletten destek alınabilir.