İşletmelerde Dengeli Başarı Göstergesi

İşyerinde Başarıya Ulaşmak

Bir işletmenin durumunu, performansını ve rakiplere karşı konumunu öğrenmek amacıyla bilânço ve gelir tablosu gibi finansal göstergelerine bakılmaktadır. Bu göstergeler, işletmeye ait iç çevre analizi konusunda önemli işaretler vermektedir. Devlet, bu göstergeler doğrultusunda vergi alır. Finansal göstergeler işletmenin karlılık durumunu yansıtmaktadır.

1990’lı yılların başında David Norton ve Robert Kaplan, işletmelerin denetim sistemlerinin yetersiz olduğunu ve finansal göstergelerle değerlendirme yapılmasının sağlıklı olmayacağını belirtmişlerdir.

Dengeli başarı göstergesi; Finansal ölçülere dayalı performans sistemlerindeki eksikliklerini kapatmak, işletme performansını farklı açılardan artırmak amacıyla geliştirilmiştir.

Bu sayede, işletmelerin belirledikleri stratejileri uygulama engelleri kaldırılacak, stratejiler istenilen hedefle ilişkilendirilecek ve bu stratejilerin beklenen sonuca ulaşıp ulaşmadığını kontrol edilecektir.

Bu gösterge sistemi, işletmenin belirlediği misyon, vizyon ve stratejilerinin fiziksel ölçülerle ifade edilmesidir.

Dengeli başarı göstergesi; işletmelerin geçmişteki durumlarını, şimdiki durumlarını ve gelecekteki yerlerini görmeye olanak sağlar.

Strateji Uygulama Engelleri

Norton ve Kaplan’a göre işletmelerin stratejilerini uygulamasının önünde 4 engel bulunmaktadır.

  • Yönetim engeli; üst yönetim kademesinin günlük problemleri çözmek için zamanlarını kullanmayıp, stratejik düşünceye yeterince eğilmemeleri,
  • İnsan engeli; insan kaynaklarının yönetim ve teşvik sistemlerinin strateji ile bağlantısının kurulmaması,
  • Operasyonel engeli; yatırım planlaması, bütçeleme gibi yönetim sistemlerinin uzun vadede stratejik yaklaşımlar ve öğrenme odaklı olmaması,
  • Vizyon engeli; kurumun stratejilerinin ve hedefinin, onları uygulamakla sorumlu çalışanlarca yeterince anlaşılmamış olması.

Dengeli başarı göstergesi, öğrenme boyutu, finansal boyut, içsel süreçler boyutu ve müşteri boyutu olarak 4 boyut içermelidir. Bu şekilde stratejik kararların sonuçları değerlendirilebilir.

ÖĞRENME ve GELİŞME BOYUTU

Bu boyutun amacı, diğer boyutlardaki belirlenen hedeflere ulaşımı gerçekleştirecek altyapıyı sağlamasıdır. Bu boyut, kurumsal öğrenme ve yapılacak yenilikleri kapsar. Bu değişken durumlar, değişim ve geliştirme ile ilgili yetenekleri nasıl sürdürülebilir ve koruma yapılabileceğini gösterir. Değişkenler şu şekillerdedir.

Motivasyon; Uygulanan önerilerin sayısı, çalışanların yaptıkları öneriler ve sayısı, personele verilen ödüller, sayıları ve miktarı ile temel nitelikteki işleri geliştirmek için gerekli süre.

Bilgi Teknolojileri; Müşterilerle ilgili sağlıklı bilgiler, yeni ürünler, müşteri ile doğrudan ilişki halindekilerin sahip olduğu müşterilerin bilgi yüzdesi,

Çalışanların yeteneği; personel devir oranı, çalışan başına verimlilik ve kar, çalışanların mutluluğu.

FİNANSAL BOYUT

Finansal boyutta belirlenmek istenen şey, finansal kriterlerin neler olduğu ve bu kriterlerin gelişim durumlarının hangi boyutta olduğudur. Finansal boyut, finansal göstergeleri içerir. Bu göstergeler, işletmenin hisse sahiplerine nasıl göründüğünü gösterir ve strateji uygulamaları sonunda oluşan finansal nitelikteki değişkenlerdir.

Finansal boyut göstergelerine örnek;

Satış gelirlerindeki büyüme: satış tutarı ve pazar payı, yeni ürünler, yeni müşteriler ve pazarlar

Varlıkların Kullanımı: Nakit akışı, sermaye getirisi, verimlilik oranı, stoklardaki azalma ve devir hızı.

Maliyet Yönetimi: Birim maliyetlerindeki düşüşler, çalışan başına maliyetler ve aktivite temelli maliyetleme esasına göre ölçülen masraf dağılımları

İÇSEL SÜREÇLER BOYUTU

Bu boyut, işletmenin uzun ve kısa dönemdeki kaynakları kullanımı ve verimlilik ile ilgilidir. Bu aşamada işletmeler, süreci ölçerek yönetim ile ilgili ya da birimler arası eksik kalan ya da aksamalar yaşanmış her türlü konu tespiti yapılır. İçsel boyut göstergeleri;

Tasarım ile ilgili olarak; Başa baş durumu, yeni ürünün pazara ulaştırılma süresi, yeni ürünler,

Üretim ile ilgili olarak; Üretim maliyeti, üretim süreci, hata oranı,

Teslimat; Satılacak ürünün olmaması durumu, zamanında teslimat yüzdesi.

Satış sonrası; müşteri tatmini, bir yıl içinde tekrar sipariş veren müşteriler yüzdesi, üç aylık bir süre içinde yeniden sipariş veren müşteriler oranı

MÜŞTERİ BOYUTU

Müşteri boyutu, hedef pazarın koşullarına göre, gelecekteki karı en yüksek seviyeye çıkartmak hedefi ile ilgilidir. Bu durum, müşteri memnuniyetini ölçerek sağlanır. Müşteriler ile ilgili göstergeler;

Müşteri Karlılığı; Müşteri veya işlem başına maliyet, müşteri başına toplam karlılık,

Mevcut müşteriler; Mevcut müşterilerle ortalama işlem sayısı, sipariş sıklığı,

Yeni müşteriler; Müşteri başına ortalama satış ve sipariş miktarı, yeni müşteriler bulmanın ortalama maliyeti ve yeni müşteri adedi ile yeni müşterilere yapılan satışlar.

Sadık Müşteri

Bir işletme, müşteri boyutunda pazar ve tüketici kesimini rekabet konuları doğrultusunda seçerler. Bu boyuttaki tüketici tatmini, süreklilik kazanma, hedef pazarlarla uyumlu hale gelme ve tüketicinin işletmeye sadakati ile ölçülür. İşletmeye sadık müşteri, ürün ya da hizmetten memnun müşteri, fazla sayıda müşteri gibi sonuçlara bakılarak, işletmenin geleceği ve karlılık oranı ortaya çıkartılmaya çalışılır. Tatmin olmuş müşteri, kurumu başkalarına tavsiye eden, yeni müşteriler getiren ve kurumla iş yapmaya devam eden müşteridir.



kobi vadisi

Yorumunuz

İşletmelerde Dengeli Başarı Göstergesi
İşletmelerde Dengeli Başarı Göstergesi
markalaşma süresi
Markalaşma Süreci
Bir İşletmenin İşlevsel Alanları
Sorularla İş Hukuku
Sorularla İş Hukuku
İşletmelerde Denetim Süreci ve İç Kontrol
İşletmelerde Denetim Süreci ve İç Kontrol
İş Hukukuna Hakim Olan İlkeler Nelerdir?
İş Hukukuna Hakim Olan İlkeler Nelerdir?
İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinde Çalışan Görüşlerini Almak
İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinde Çalışan Görüşlerini Almak
İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinde İşverenin Sorumluluğu
İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinde İşverenin Sorumluluğu
İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinde İşverenin Yükümlülükleri
İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinde İşverenin Yükümlülükleri