Salep Üretimi ve Ticareti Yapmak

KIŞ AYLARININ VAZGEÇİLMEZ İÇECEĞİ SALEP

İçmeye doyamadığımız salep bitkisinin yetiştiriciliği son yıllarda gelişen bir alandır. Salebin elde edildiği yabani orkideler endemik bitki türlerindendir ve koruma altına alınmıştır. Bu nedenle 1977 yılından itibaren yurt dışına salep ihraç etmek yasaklanmıştır.

Türkiye’de hemen hemen her ilde yetiştirilmesi mümkün endemik bitki olan salep, verdiği tohum ile ciddi bir iş kapısı aralıyor. Bu nedenle salep yetiştiriciliği karlı tarım fikirleri arasında yer almaktadır.

Salep, orkideler ailesine ait olan bitki türüdür. Yumrulu orkidelerden elde edilmektedir. Çiçeklenme döneminde sökülen bitkilerin o yıl oluşmuş olan yavruları toplanır.

SALEP EKİMİ

  • Salep bitkisini dikmek için en uygun zaman eylül-ekim aylarıdır.
  • Salep ekilirken en önemli maliyet salep yumrusudur. 1 kg salep yumrusu fiyatı yaklaşık 25 TL’dir. Ekilecek alanın büyüklüğüne göre salep yumrusu temin edilmelidir. 1 dekar alana yaklaşık olarak 200 kg salep yumrusu ekilir. 1 dekarlık alanda sadece yumrunun maliyeti 5000 TL’dir. Diğer maliyetler de dahil edildiği taktirde, 1 dekarlık alan ortalama 6000 TL’ye mal olmaktadır. Fakat bu maliyete bakarak gözünüzü korkutmayın. 1 dekarlık alandan 750 kg yumru elde edilir. 200 kg yumruyu tekrar ekmek için ayırdığınızda 550 kg yumru artacaktır. Böylelikle bir sene sonra tekrar ekim yapmak için yumru maliyetiniz olmayacaktır. Elde edilen bu karlılık oranı ülkemizde hiçbir tarım ürününde yoktur.
  • Salep bitkisi yumrusunu ekmeden önce toprağı hazırlamak gerekir. Salep bitkisi yumrusunu ekmeden önce tarlaya yanmış gübre atılmalıdır. Böylece daha verimli bir sonuç elde edilmektedir.
  • Yumrular ekilirken 5 cm derine gömülmeli ve büyüme noktalarının yukarı gelmesine dikkat edilmelidir.
  • Salep ekileceği zaman 15-20 cm yüksekliğinde ve 70-80 cm genişliğinde, tarlaya setler oluşturulmalıdır. Bunun sebebi de aşırı yağışlarda salep bitkisinin su altında kalmasını önlemektir.

SALEP HASATI

  • Yumru dikiminden sonra yağmurların başlaması ile beraber, salep bitkilerinin toprak üzerine çıkmaya başladığını göreceksiniz. ( Salep bitkisi fazla suyu sevmez. Doğal yağışlar bitkinin gelişimi için yeterli olacaktır. Fakat ilkbahar aylarında yağışların olmadığı dönemde tarlanın durumuna göre sulanması gerekebilir. )
  • Salepler baharın gelmesi ile beraber çiçek açmaya başlar. Hasat zamanı sıcaklığa bağlı olduğu için bölgelere göre mart ayında başlar ve haziran ayına kadar hasat tamamlanır.
  • Salebin hasat edilmesi için en az iki kök bulunmalıdır. Salep hasatı makinalar ile değil insanlar tarafından tek tek yapılır.
  • Bitkinin kökünde bulunan soğanlardan daha kahverengi ve iri olanlar ana kök olarak bırakılır. Diğer taze yan kökler toplanır.

Salep üretiminde 1 dönümlük yerden 40.000-50.000 TL arası kazanç sağlayabilirsiniz. 1 dönüme 150-200 kg arası yumru ekilir ve iyi bakım şartlarında ortalama 600-700 kg arasında verim alınır.

SALEP ORKİDESİ NERELERDE YETİŞİR ?

Ülkemizde hemen hemen her bölgede yetişmektedir. Ancak salep özellikle kireçli toprakları sevdiği için bazı yörelerde daha çok verim alınmaktadır. Ege Bölgesi’nin kıyı kesimleri, Antalya çevresi ve Batı Karadeniz bölgelerinde, İç Anadolu’da Yozgat civarında, Doğu Anadolu’da ise Van çevresinde salep yetiştiriciliği daha yoğun yapılmaktadır.

TOPLANAN SALEP NE YAPILIR ?

  • Topraktan çıkan salep, bol su ile ovularak yıkanır ve toprağı temizlenir.
  • Temizlenmiş yumrular ya sadece kaynatılıp hiçbir işlem yapılmadan ya da kaynatılıp kurutularak salep ticareti yapanlara satılır.

( Kaynatma işlemi yumruların su, ayran veya nadiren süt ile kaynatılması ile gerçekleştirilir. Kaynatmanın amacı yumruların gelişmesini durdurmaktır. )

  • Kaynatılan yumrular ya doğrudan güneşe serilir ya da bir ipe dizilerek kuruması sağlanır.
  • Yumrular kurutulduktan sonra değirmenlerde ince toz haline getirilir. ( Son yıllarda salebi toz haline getirmek için öğütücü makinalar da kullanılmaktadır. )

1000 tane salep yumrusundan ortalama 1 kg toz salep elde edilmektedir.

SALEP TİCARETİ

  • Kaynatılıp kurutulan salepler çuvallara veya torbalara konularak saklanır. Toptan salep ticareti genelde olarak bu şekilde kuru yumru olarak yapılmaktadır. )
  • Kurumuş yumrular toz haline getirildikten sonra da satışa sunulabilir. Toz salepler de alıcılar tarafından dondurma veya sıcak salep yapımında kullanılmaktadır.

Toplanıp işlenilen orkide yumrularının, salep satışında en uygun değerde pazara sunulmasına destek olmak amacıyla 2013 yılında Salep Borsası kurulmuştur. Bu site üzerinden anlık olarak yaş ve kurutulmuş salep yumrularının bölgelere göre fiyat tabloları gösterilmektedir. Aynı zamanda üreticilerin alıp satmak istedikleri ürünlerini buradan pazara sunmaları amaçlanmıştır.

SALEP ÜRETİMİ YAPANLAR

  1. Salep yumrularının yaş halinin kilosu Samsun’da 30 TL’den satıldı.
  2. Kurutulmuş salebin kilosu Kahramanmaraş’ta 290 TL’den alıcı buldu.
  3. Yaş salebin kilosu 35-40 TL, kuru salebin kilosu 300-350 TL arasında Kastamonu’da satışa sunuluyor.
  4. Kuru salebin kilosu Karabük’te 400 TL’ye satılıyor.
  5. Yaş salebin kilosu Karabük’te 100-150 TL arası satılıyor.

[Toplam:15    Ortalama:3.3/5]

Salep Üretimi ve Ticareti Yapmak adlı makalemizi değerlendirmek ister misiniz?

yatırımcı bulun

kobi vadisi

Yorum(1)

  1. Cevap yaz
    Aycup yorumu:

    Salep ve karton bardak soğuk kış günlerinde vazgeçilmez olmakta birde kar yağıyorsa tabii…

Yorumunuz