Kars'ta İş Yapmak

Kars’ta Hangi İşler Yapılır?

Kars şehri Türkiye’nin Doğu Anadolu bölgesinde yer alır. Şehrin yüzölçümü 10,193 km2’dir ve 8 ilçeden oluşur.

  • Nüfus Yoğunluğu

Kars şehrinin 2020 yılında toplam nüfusu 284.923 olarak açıklanmıştır. Şehirde bulunan nüfusun %51,66 oranı erkeklerden, %48,35 oranı kadınlardan oluşmaktadır. Kars şehrinde bulunan toplam nüfusun yaş gruplarına göre dağılımında yoğunluk %46 oranı ile genç yaş grubundadır. Daha sonra %42 oranıyla orta yaş grubu gelmektedir. Genç yaş grubunda bulunan nüfusun yoğunlukta olduğu yaş aralığı ise 20-24 yaş arasında bulunan nüfustur. Orta yaş grubunda yoğunluk 45-59 yaş aralığındadır.

Kars şehrinde nüfusun en yoğun olduğu ilk 3 ilçe Merkez, Kağızman ve Sarıkamış’tır.

  • Eğitim Bilgileri

Kars şehrinde bulunan nüfusun yoğunlukta olduğu eğitim düzeyi lise mezunlarından oluşmaktadır. Daha sonra ise ilkokul ve lisans mezunları gelmektedir. Şehirdeki nüfusun %69 oranı ilkokul, ortaokul ve lise mezunlarından oluşmaktadır. %18 oranı ise lisans ve üstü derecede eğitim düzeyinden mezun olanları oluşturmaktadır. Girişimcilerin Kars şehrinde lise mezunu personelleri bulmaları daha kolay olacaktır.

  • İşsizlik ve İstihdam

Kars şehrinde işgücüne katılım oranı %53,5 işsizlik oranı %5,5 ve istihdam oranı %50,60 olarak açıklanmıştır. Şehirde toplam 12.724 işsiz bulunmaktadır. İşsizlik oranının cinsiyete göre dağılımında %58,4 oranı ile erkeklerin daha fazla olduğu görülmektedir. İşsizliğin en fazla olduğu yaş aralığı ise 20-24 yaş arasında bulunan nüfustur. Kayıtlı işsizlerin %47 oranı ise ilkokul mezunlarından oluşmaktadır. Girişimcilerin Kars şehrinde kuracakları işler için genç yaş grubundaki erkek personelleri bulmaları daha kolay olacaktır.

  • İşyerlerinin Sektörel Dağılımı

Kars şehrinde 10 ve daha fazla çalışanı olan 275 işletme bulunmaktadır. Şehirde bulunan işletmelerin en fazla faaliyet gösterdikleri sektörler toptan perakende ve ticaret, inşaat, ulaştırma ve depolama sektörleridir. Aynı zamanda konaklama ve imalat sektöründe faaliyet gösteren işletmeler bulunmaktadır.

Kars şehrinde rekabet gücünün yüksek olduğu sektörler tarım, inşaat, ormancılık ve madencilik sektörleridir. Tarım sektöründe gıda imalatı, peynir üretimi rekabetin yüksek olduğu alanlararasındadır. Ağaç işlemesi ve mobilya üretimi rekabetin yüksek olduğu ormancılık sektörü alanlarındandır.

  • İşyeri Kiraları

Kars şehrinde işyeri kiralamak isteyen girişimcilerin ortalama maliyeti 2.016 TL olacaktır. Şehirde işyeri satın almak isteyen girişimcilerin ortalama maliyeti ise 540.960 TL olacaktır. Girişimcilerin işyeri maliyetleri seçilen ilçenin nüfus yoğunluğuna ve diğer faktörlere bağlı olarak değişim gösterecektir.

Kars Şehrinin Ekonomik Yapısı

Kars şehri ekonomisi tarım, hayvancılık ve ormancılık faaliyetlerine bağlıdır. Şehirde sanayi tarım ve hayvancılığa bağlı olarak gelişim göstermektedir.

  • TARIM

Kars şehrinde önemli bir gelir kaynağı tarım sektörü oluşturmaktadır. Şehirde tarla ürünleri ve meyve üretimi yapılmaktadır. Tarla ürünleri arasında en fazla üretilen ürünler şekerpancarı, arpa, buğday, yulaf ve patatestir. Şehirde en fazla üretilen meyve ürünleri ise kayısı, elma, ceviz, çörekotu ve bademdir.

Kars şehri ekonomik gelirini tarım faaliyetlerinden elde etse bile tarım fazla gelişmemiştir. Şehirde iklim şartlarına bağlı olarak tarımsal ürünlerin üretimi sınırlı olarak yapılmaktadır. Pamuk ve tütün az bir miktarda üretilir. Şehirde tarım faaliyetlerine yönelik olarak gelişmiş olan tarıma dayalı sanayi alanları bulunmaktadır. Ekmek ürünleri üretimi, unlu mamullerin üretimi ve hazır yemek üretimi gelişmiş olan sanayi alanlarıdır.

  • HAYVANCILIK

Kars şehrinde gelişmiş olan sektörler arasında hayvancılık vardır. Tarım sektöründen önce gelen hayvancılık sektöründe Kars şehri gelişmiştir. Şehirde küçükbaş ve büyükbaş hayvancılık faaliyetleri oldukça gelişmiştir. Kanatlı hayvan varlığından Türkiye’nin önde gelen şehridir. Arıcılık faaliyetlerinde gelişmiştir.

Şehirde büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık faaliyetlerinin gelişmiş olması nedeniyle süt ve süt ürünlerinin üretimi yapılmaktadır. Aynı zamanda et ve et ürünleri üretimi gelişmiş olan sektörler arasındadır. Kanatlı hayvanların varlığı şehirde oldukça fazladır. Tavuklar yumurta ve et üretimi için bakılmaktadır.

Hayvancılık faaliyetlerinin gelişmiş olması nedeniyle Kars şehrinde hayvansal üretim gelişmiştir. Kaşar peyniri, tereyağı, tulum peyniri ve diğer peynir çeşitlerinin üretimi, lor ve çökelek üretimi gelişmiş olan sektörler arasında yer almaktadır. Şehirde arıcılık faaliyetlerinin gelişmiş olmasıyla birlikte bal ve balmumu üretimi oldukça önemli bir yer tutmaktadır.

  • SANAYİ

Kars şehrinde sanayi faaliyetleri yeterince gelişmemiştir. Şehrin ekonomik gelirini asıl olarak tarım ve hayvancılık oluşturmaktadır. Bu nedenle şehirde gelişmekte olan sanayi alanları tarım ve hayvancılık ürünlerinden oluşmaktadır. Kars şehrinde gelişmiş olan sanayi kolu imalat sanayisidir. İmalat sanayisinin alt dalları ise gıda ve içecek ürünleri imalatı, orman ve orman ürünleri imalatı, metal ürünleri imalatı, tekstil ürünleri imalatı, makine ve teçhizat imalatı gelişmiş olan sektörler arasındadır.

Kars şehrinde önemli sanayi alanları arasında yem üretimi bulunmaktadır. Süt ve süt ürünlerinin üretimi, tarım makine ve malzemelerinin üretimi gelişmiş olan sanayi sektörleri arasındadır. Şehirde şeker ve çimento üretimi yapan firmalar bulunmaktadır.

  • MADENCİLİK

Kars şehrinde madencilik sektörü gelişmemiştir. Şehirde altın, kireçtaşı, krom, manyezit, perlit, kaya tuzu kaynakları bulunmaktadır. Ancak yalnızca kaya tuzu, kireçtaşı ve pomzaocakcığı işletilmektedir. Şehirde obsidyen taşı kaynakları bulunmaktadır.

  • TURİZM

Ermenistan’a sınırı bulunan Kars şehrinde turizm faaliyetleri son yıllarda artmaya başlamıştır. Şehrin en önemli turizm alanı kış turizmidir. Ani Antik Şehri, Kuyucuk Kuş Cenneti, Kars Kalesi, Çıldır Gölü turizm potansiyelinin en yüksek olduğu sektörlerdendir.

Kars şehrinde Sarıkamış Kış Turizm Merkezi kış sporları ve kış turizmi açısından oldukça önemli bir yere sahiptir. Şehirde aynı zamanda jeotermal enerji kaynakları bulunmaktadır. Ancak kaynakların bulunduğu alanlarda konaklama alanında faaliyet gösteren işletmeler yoktur. Bu nedenle potansiyelinden yararlanılamamaktadır. Şehre ziyarette bulunan turistlerin büyük bir çoğunluğu yerli turistlerden oluşmaktadır.

  • TİCARET

Kars şehrinde ticaret faaliyetleri yeterince gelişmemiştir. En fazla ticaret faaliyetlerinin olduğu sektörler tarımsal ve hayvansal ürünler, ev ve araç gereçleri, tekstil ürünleri, inşaat malzemeleridir. Kaşar ve canlı hayvan ticareti İstanbul ve Ankara gibi büyük şehirlere yapılmaktadır. Diğer ürünler Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde yer alan şehirlere yapılmaktadır.

Kars Şehrinde Yapılabilecek Bazı İşler

  • Kars şehrinde tarımsal üretimin önemli bir yer tutması nedeniyle girişimcilerin et ve süt ürünlerinin imalatında bulunarak gelir elde etmesi mümkündür.
  • Kars şehrinde asıl gelişmiş sektörün hayvancılık olması nedeniyle girişimciler için yatırım potansiyeli hayvancılık alanındadır. Yem bitkileri yetiştiriciliği yaparak girişimcilerin gelir elde etmesi mümkündür.
  • Şehirde et ve yumurta tavukçuluğu, kültür balıkçılığı, arıcılık faaliyetleri, kaz ve ördek yetiştiriciliği, koyun yetiştiriciliği faaliyetlerinde bulunarak girişimcilerin gelir elde etmesi mümkündür.
  • Kars şehrinde girişimcilerin organik tarım, buğday üretimi, elma ve kiraz üretimi, nar üretimi, tıbbi ve aromatik bitkilerin yetiştirilmesi mümkündür.
  • Şehirde depolama ve soğuk hava depoları alanında yatırım yapılması girişimcilere kazanç sağlayacaktır.
  • Bal ve balmumu üretiminin gelişmiş olduğu şehirde girişimciler bal ve balmumu paketleme, su şişeleme tesisi, süt ve süt ürünlerine yönelik paketleme ve ambalajla işleriyle gelir elde edilmesi mümkündür.
  • Girişimcilerin Kars şehrinde bulunan maden kaynaklarını değerlendirilerek gelir elde edebilmesi mümkündür. Perlit, altın, kaya tuzu ve obsidyen taşının değerlendirilmesine yönelik yatırımlar girişimcilerin gelir elde etmesini sağlayacaktır.
  • Kars şehrinde bulunan turizm potansiyeli girişimcilere konaklama alanında faaliyet gösterme fırsatı sunmaktadır. Şehirde Sarıkamış Kış Turizm Merkezine yakın konaklama, dinlenme tesisi kurulması mümkündür.
  • Ormancılık faaliyetlerinin gelişmiş olduğu şehirde girişimciler mutfak ve ev gereçlerinin üretimi, odun briketi üretimiyle gelir elde edebilir.
  • Şehirde ısı yalıtımı, inşaat yapı malzemeleri imalatı ile girişimciler gelir elde edebilir.

Kars Şehrine Sunulan Teşvikler

Kars şehri 6. Bölge teşviklerinden yararlanmaktadır. Sunulan teşvikler şu şekildedir;

  • KDV İstisnası
  • Vergi indirimi
  • Sigorta primi işveren hissesi desteği
  • Yatırım yeri tahsisi
  • Faiz desteği (iç kredi için 7 puan, döviz kredi için 2 puan)
  • Sigorta primi işçi hissesi desteği (10 yıl)
  • Gelir vergisi stopajı desteği